Bouwovertreding laten regulariseren

Met een regularisatie zet je een bouwovertreding achteraf recht. Je woning is weer in orde voor een verkoop, een lening of een nieuwe verbouwing.

  • Woning weer in orde
  • Vlotter verkopen
  • Zekerheid bij verbouwen
Ervaring van een klant
“Hebben snel contact opgenomen en ter plaatse komen kijken wat de beste mogelijkheden zijn. Offerte ontvangen ondertussen en getekend.”
Kevin uit Geraardsbergen

Met een regularisatie zet je een bouwovertreding achteraf recht. Zo is je woning weer in orde voor een verkoop, een lening of een nieuwe verbouwing. Hieronder lees je wat een regularisatie is, wanneer je ze nodig hebt, hoe ze verloopt en wat de kosten bepaalt.

Wat is een regularisatie?

Een bouwovertreding ontstaat als er werken zijn uitgevoerd zonder de vergunning die nodig was, of anders dan vergund. Een regularisatie is een vergunning die je achteraf aanvraagt voor die werken. Het Omgevingsvergunningsdecreet laat dat uitdrukkelijk toe.

Veel voorkomende overtredingen zijn:

  • een aanbouw, veranda, garage of carport zonder vergunning;
  • een balkon of dakkapel die niet op de plannen staat;
  • een woning die werd opgesplitst in meer woongelegenheden;
  • een functiewijziging, bijvoorbeeld van handelszaak naar woning;
  • gewijzigde raam- of deuropeningen in een zichtbare gevel;
  • een muur uitbreken of werken aan de fundering;
  • tuin- of terrasmuren.

Is je woning in orde?

Dat zoek je stap voor stap uit:

  1. Vergunningenregister. Vraag bij je gemeente welke vergunningen er voor je woning zijn verleend.
  2. Plannen vergelijken. Leg de vergunde plannen naast de huidige toestand.
  3. Proces-verbaal. Vraag of er ooit een proces-verbaal voor een bouwovertreding werd opgemaakt.

Een woning van vóór 22 april 1962 geldt als vergund geacht. Dat vermoeden is niet te weerleggen, maar je moet de bouwdatum wel kunnen aantonen. Voor constructies tussen 22 april 1962 en het eerste gewestplan geldt het vermoeden ook. Dat kan alleen worden weerlegd met een proces-verbaal of een bezwaarschrift binnen vijf jaar na de bouw. Latere uitbreidingen vallen daar niet onder. Een vergund geachte constructie maakt een latere functiewijziging ook niet automatisch vergund.

Hoe verloopt een regularisatie?

  1. Opmeting. De architect meet de bestaande toestand op.
  2. Toetsing. Hij kijkt of de werken passen binnen de huidige voorschriften en de plaatselijke ruimtelijke ordening.
  3. Dossier. Hij maakt plannen van de bestaande toestand en stelt het dossier samen.
  4. Aanvraag. De aanvraag gaat via het Omgevingsloket naar de gemeente.
  5. Beslissing. De gemeente beslist of de regularisatie kan.

Een regularisatie lukt alleen als de werken vandaag vergund zouden kunnen worden. Is dat niet zo, dan weigert de gemeente de vergunning en blijft de overtreding bestaan. Soms kan een aanpassing van de werken de regularisatie wel mogelijk maken. Voor een regularisatie gelden dezelfde regels als voor een gewone aanvraag. Had je voor de werken een architect nodig, dan ook voor de regularisatie.

Ons advies: los een bouwovertreding op vóór je je woning verkoopt of opnieuw verbouwt. Achteraf onder druk regelen is lastiger.

Wat bepaalt de kosten?

  • de omvang en het aantal overtredingen;
  • de opmeting en de plannen van de bestaande toestand;
  • of er een stabiliteitsstudie nodig is;
  • of er aanpassingen nodig zijn om de werken vergunbaar te maken;
  • de dossierkosten van de gemeente.

Een groot deel van de kosten is het ereloon van de architect. Op dat studiewerk betaal je 21% btw. Vraag offertes bij verschillende architecten met ervaring in regularisaties. Lees meer over wat een architect doet.

Vergelijk offertes voor een regularisatie

Beschrijf de situatie: welke werken, wanneer ze zijn uitgevoerd en of er al contact was met de gemeente. Je ontvangt gratis tot 4 offertes van architecten uit je regio.

Bron: Vermoeden van vergunning, omgeving.vlaanderen.be

Laatst inhoudelijk bijgewerkt op 26 oktober 2026 door de redactie van Casius.